Dirk Smorenberg

Al op jonge leeftijd had Dirk Smorenberg belangstelling voor schilderkunst. Na zijn verhuizing naar Amsterdam in 1906 was Dirk Smorenberg enige tijd werkzaam als reclametekenaar en bracht sierletters aan op de ramen van diverse winkelruiten. Hij ontwikkelde zich door veel te oefenen, onder meer door het kopiëren van oude Meesters in het Rijksmuseum. Smorenberg kwam in contact met August Allebé, onderwijzer aan de Rijksacademie. Dankzij zijn hulp kreeg Smorenberg een jaarlijkse rijkstoelage, die hem in staat stelde om zich verder te ontwikkelen. In 1907 schilderde Dirk Smorenberg in Bergen, samen met zijn collega en vriend Dirk Filarski. Een jaar later deden beide schilders mee aan een tentoonstelling van kunstenaarsvereniging St. Lucas in Amsterdam. Er was veel modernistisch werk te zien van andere bekende leden als Jan Sluijters, Leo Gestel en Piet Mondriaan. Onder invloed van deze modernisten kwam ook het werk van Smorenberg in een stroomversnelling. In 1910 vertrok Dirk Smorenberg naar New York, waar hij samen met Dirk Filarski en Piet Mondriaan exposeerde bij de gebroeders Fredriks. Van Smorenberg waren maar liefst 24 landschappen te zien die overwegend geschilderd waren in een zgn. divisionistische schildertechniek. Met Filarski zou Smorenberg ook verschillende reizen naar Zwitserland maken. Zus Lien van Dirk woonde vlakbij Montreux en dat was ongetwijfeld een mooie aanleiding om het land te bezoeken. Tussen 1914 en 1916 verbleef Smorenberg in Engeland, waar hij zijn eerste waterlelies schilderde in de tuin op een landgoed. Ook maakte hij gestileerde landschappen en kustimpressies bij de pittoreske stad St. Ives, gelegen in Zuid-West Engeland. Dirk Smorenberg had succes en exposeerde in zijn eigen atelier Amsterdam en Kunstzaal Glashaven in Rotterdam. In de twintiger jaren kocht Dirk Smorenberg een huis aan de Loosdrechtse plassen, met uitzicht over de Loenderveensche plas en de kerk van Loenen. Vanaf dat moment kon hij zich volledig toeleggen op het schilderen op de plassen met rietkragen. Het schilderen van lelies werd een ware passie voor de kunstenaar en hij trok er vaak op uit om in zijn roeibootje op de Vuntus, de plas tegenover zijn huis, te schilderen. In de winter schilderde Smorenberg de bevroren plassen en vergezichten met zijn vastgevroren roeiboot erop. Uit deze periode dateren ook diverse Zwitserse berglandschappen met vaak dezelfde hut en berghelling. Veel werken uit de twintiger jaren hebben nog de oorspronkelijke lijsten die Smorenberg zelf ontwierp en maakte. Het werk van Dirk Smorenberg in de latere jaren is naturalistischer geschilderd. Naast de bekende waterlelies schilderde hij ook stillevens, een enkel stadsgezicht en portretten. Zijn werken dateerde hij toen nog zelden. Afgezien van enkele uitschieters zijn deze vaak minder van kwaliteit. Tot circa 1930 maakte hij echter bijzondere werken waarmee hij terecht een plaats heeft verworven in de Nederlandse schilderkunst. Schilderijen van Dirk Smorenberg bevinden zich in diverse particuliere collecties en het Singer Museum in Laren.